100%

salamsch.com

6 نکته برای پرورش تاب‌آوری در کودکان

شما می‌توانید با تمرکز بر مدلسازی این سه مهارت کلیدی، تاب‌آوری را در فرزندتان پرورش داده و در خودتان نیز تقویت کنید: خوش‌بینی، خلاقیت و همدلی.

امسال همه‌ی خانواده‌ها با سال تحصیلی غیرمعمولی نسبت به سال‌های قبل مواجهند و به همین نسبت راه و روش یادگیری و برقراری ارتباط در کودکانمان نسبت به سال‌های پیشین بسیار متفاوت است. امروز فرزندان ما به تاب‌آوری بیشتری نسبت به هر زمان دیگری در برابر چالش‌ها نیاز دارند تا بتوانند در این موقعیت جدید نیز به شکوفایی برسند.

اما خوشبختانه ما برای شما خبر خیلی خوبی داریم! مهارت‌های زیادی وجود دارند که شما می‌توانید در قالب خانواده آنها را تمرین کنید تا فرزندتان در مقابل ناملایمات تاب‌آوری بیشتری داشته باشد. تاب‌آوری یک ویژگی مهم برای تحول کودکان است چرا که موفقیت اجتماعی، هیجانی و تحصیلی آنها را ارتقا می‌بخشد و کمک می‌کند تا از شرایط سخت و چالش برانگیز با موفقیت بیرون بیایند.

شما می‌توانید با تمرکز بر مدلسازی این سه مهارت کلیدی، تاب‌آوری را در فرزندتان پرورش داده و در خودتان نیز تقویت کنید: خوش‌بینی، خلاقیت و همدلی.

خوشبینی

باور داشته باشید یا نه، خوش‌بینی تنها یک نوع طرز تفکر نیست! بلکه مهارتی است که می‌تواند به واسطه‌ی عوامل مختلفی همچون داشتن اراده‌ای قوی، تقویت شود. با اندکی الگو گرفتن از یک فرد بزرگسال مورد اعتماد و البته مقدار زیادی تمرین، بچه‌ها می‌توانند یاد بگیرند که از دریچه‌ی امید و خوش‌بینی به دنیا نگاه کنند.

  • بزرگترهای عزیز شما می‌توانید…
  • اگر نیاز داشتید در مورد موضوعی که برای کودکان مناسب نیست صحبت کنید تا هیجانات مربوط به آن را تخلیه کنید، این گفتگو را با یک فرد بزرگسال دیگر به زمانی که کودکان حضور ندارند واگذار کنید. با نگاه و تفکری مثبت الگویی از خوش‌بینی برای کودکان باشید، حتی زمانی که زندگی سخت و چالش‌ برانگیز است.
  • تمرین شکرگزاری روزانه‌ی خانوادگی شروع کنید تا به این صورت همه‌ی افراد خانواده بتوانند بر نکات مثبت زندگی‌شان تمرکز کنند. گفتگو را به این صورت شروع کنید: «خب، سه اتفاق خوب امروزت را برایم تعریف کن.»
  • بچه‌ها می‌توانند…
  • گفتگوی مثبت را تمرین کنند تا درهنگام مواجهه با دشواری‌ها و شکست‌ها، امیدشان را از دست ندهند. جمله‌ی ساده‌ا‌ی مثل: «خب اشکال نداره، یک بار دیگه هم امتحان می‌کنم» به بچه‌ها یاد می‌دهد زمانی که شکست می‌خورند، می‌توانند انرژی کسب کنند و دوباره شروع کنند.
  • جملات و اصطلاحات مثبت را جایگزین تفکرات منفی کنند. اگر شنیدید که کودکتان از جملاتی نظیر «هیچ کسی منو دوست نداره» استفاده می‌کند، اولین کاری که از دستتان برمی‌آید این است که با او همدلی کنید و به او نشان دهید که به صحبت‌هایش گوش می‌دهید. سپس به او کمک کنید تا متوجه شود این فقط یک فکر یا یک احساس است نه یک واقعیت! به او کمک کنید تا تفکری شبیه به این را جایگزین فکر قبلی کند: «پیدا کردن دوست در ابتدای سال تحصیلی کار سختی است، ولی تجربه‌ی من در پیدا کردن دوست نشان داده این کار به کمی زمان احتیاج دارد.»

خلاقیت

خلاقیت یک  ویژگی ذاتی نیست که شما با آن به دنیا بیایید، بلکه مهارتی است که با تمرین، پرورش و تقویت می‌یابد. به فرزندان خود نشان دهید که هیچ محدودیتی برای تخیل آنها وجود ندارد و به آنها کمک کنید تا باور کنند ایده‌ها و اندیشه‌هایشان ارزشمند هستند.

خلاقیت
  • بزرگترهای عزیز شما می‌توانید…
  • قدرت شگفت زده شدن را در اختیار بچه‌ها قرار دهید. با مطرح کردن سوالات و جملاتی نظیر «برای من سواله که چرا….» با کودکتان، می‌توانید با یکدیگر پاسخ‌ها و راه حل‌های خلاقانه‌ای پیدا کنید.
  • برای برقراری ارتباط با فرزندتان زمانی که یکی از شما مشغول انجام کاری دیگر نظیر سخنرانی و یا حضور در کلاس آنلاین است، کلمات و نشانه‌های رمزی مخصوص خودتان را بسازید (مثل جاسوس‌ها یا مربیان ورزشی!)
  • بچه‌ها می‌توانند…
  • آزادی عمل داشته باشند تا برنامه‌ها را با هم ترکیب کرده و برنامه‌ی جدیدی بسازند. برای مثال اجازه دهید برای انجام کارهای مدرسه‌اش برنامه‌ریزی جدیدی انجام دهد. شاید او برنامه‌ی ثابتی که پیش از این وجود داشت را عوض کند و چند گزینه‌ی تفریحی را به انتخاب خودش به آن اضافه کند.
  • ریسک کردن را تمرین کنند. برای مثال خودشان وعده‌ی غذایی‌شان را آماده کنند یا چیدمان اتاقشان را به انتخاب خود تغییر دهند. هر از چند گاهی بیرون آمدن از حاشیه‌ی امن خود، به آنها کمک می‌کند تا راه و روش‌های جدید انجام دادن کارها را بیاموزند، مهارت‌های کشف نشده‌ی خود را پیدا کنند و نسبت به اندیشه‌ها و توانمندی‌های خود اعتماد به نفس پیدا کنند.

همدلی

تمرین کردن مهارتی همچون همدلی، اگر هرگز خودتان آن را احساس نکرده باشید، کار بسیار دشواری است. بهترین راه برای آموزش این مهارت به کودکتان این است که خود الگویی برای آن باشید. وقتی که نسبت به فرزندتان همدلی ابراز می‌کنید در واقع او را مجهز می‌کنید که بتواند به موقعیت‌های مختلف و جهان پیرامونش، از دریچه‌ی چشم دیگران نیز نگاه کند. 

  • بزرگترهای عزیز شما می‌توانید…
  • همدلی را با مراقبت و توجه نشان دادن نسبت به احساسات و تجارب دیگران، و با صدای بلند تحلیل کردنِ احساسی که راه رفتن با کفش فرد دیگری برایتان ایجاد می‌کند، نشان دهید. 
  • پیش از آنکه رفتار فرزندتان را اصلاح کرده و یا از آن انتقاد کنید، با او ارتباط برقرار کنید. با وقت گذاشتن برای شناخت و تأیید احساسات کودک، شنیدن دیدگاه‌های او و ایجاد آغوشی امن برای آرامش پیدا کردنش، می‌توانیم به فرزندانمان نشان دهیم که اشتباهاتشان جبران پذیر هستند. حتی اگر شرایط دشوار هم باشد، می‌توانیم با عشق ورزیدن و احترام به یکدیگر، آنها را به سوی این مسیر سوق بدهیم.
  • بچه‌ها می‌توانند…
  • تمرین کنند تا هیجانات خود و دیگران را شناسایی و نام‌گذاری کنند. این تسلط به عواطف و هیجانات به کودکان کمک می‌کنند تا بتوانند ارتباط بین احساسات خود و احساسات دیگران پیدا کنند؛ که این خود عامل بسیار مهمی در تحول همدلی است.
  • اختلافاتی که با خواهر و برادرها و یا والدین دارند را برطرف کنند. از کودکتان بخواهید ابتدا به دیدگاه‌های فرد مقابل گوش کند و پیش از آنکه بخواهد دیدگاه خودش را مطرح کند، یک بار آنچه را که شنیده، بازگو کند. تمرین مهارت گوش دادن در چنین شرایطی به کودکان کمک می‌کند تا درک کنند چرا دیگر افراد نگاه متفاوتی نسبت به آنها دارند. در نهایت، روش بسیار خوبی برای فهمیدن این موضوع است که فارغ از قصد و نیتی که دارید، همیشه نمی‌توانید بفهمید که رفتارتان باعث بروز چه احساسی در دیگران شده است. 

حرف آخر

افزودن این سه مهارت کلیدی به روش فرزندپروری‌تان، مانند یک سرمایه گذاری دراز مدت برای کمک به کودکتان در جهت انعطاف پذیری در هر محیطی است!

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
مقالات و نشریه‌های مجموعه مدارس سلام